Page 630 - Kuran Yolu Meal bildinmi bildinmi.com

3 / ÂL-İ İMRÂN SÛRESİ · 93 – 95

kim Allah adına yalan uydurursa işte onlar zalimlerin ta kendileridir.
95. De ki: “Allah doğruyu söylemiştir. Öyle ise, hanîf olan İbrâhim’in
dinine uyunuz. O müşriklerden değildi.”

Tefsiri
93-94. Hz. Ya‘kub’un diğer adı İsrâil’dir (İsrâil ve İsrâiloğulları hakkında
bilgi için bk. Bakara 2/40). Tefsirlerdeki çeşitli rivayetlerden anlaşıldı-
ğına göre Ya‘kub aleyhisselâm ağır bir hastalığa yakalanınca doktorla-
rın tavsiyeleriyle veya kendi tecrübesi neticesinde deve etini ve sütünü
kendisine yasaklamıştı. Daha sonra gelenler ise bunları büsbütün ken-
dilerine haram saymışlardı. İşte âyette İsrâil’in kendi tercihiyle kendi-
sine haram kıldığı bildirilen yiyecek bu olmalıdır (Elmalılı, II, 1148).
İsrâiloğulları, Tevrat ininceye kadar Hz. İbrâhim’in şeriatıyla yaşıyor-
lardı ve yüce Allah bu şeriatta temiz yiyeceklerin hiçbirini haram kılma-
mıştı. Daha sonra yahudilerin, insanları Allah yolundan alıkoymaları
ve birtakım haksızca ve edepsizce davranışları yüzünden –ceza olarak–
birçok temiz yiyecek Tevrat’ta kendilerine haram kılınmıştır. Bu durum
Kur’an-ı Kerîm’de anlatılınca (meselâ bk. Nisâ 4/160; En‘âm 6/146)
yahudiler bunu reddetmişler ve bu âyetlerde haram kılındığı bildirilen
yiyeceklerin, Hz. Mûsâ’dan önceki peygamberler zamanında da haram
olduğunu iddia etmişlerdir. Oysa bu yiyecekleri Hz. Mûsâ’ya indirilmiş
olan Tevrat haram kılmıştır. Bu âyetler yahudilerin söz konusu iddiaları-
nın asılsız olduğunu ortaya koymuştur (Şevkânî, I, 401-402).
Muhammed Abduh âyeti daha farklı açıdan ele almaktadır. Ona göre
âyette anlatılan İsrâil’den maksat Hz. Ya‘kub’un kendisi değil İsrâil hal-
kıdır. Nitekim kendileri İsrâil ismini bu anlamda kullanırlar. Halkın bu
yiyecekleri kendilerine haram kılmasından maksat da haram kılınmasına
sebep olacak kötülükleri işlemiş olmalarıdır. Daha önce bütün yiyecek-
ler İsrâiloğulları’na helâldi. Sonra işledikleri kötülüklerden dolayı yüce
Allah İsrâiloğulları’nı cezalandırmak ve terbiye etmek için bazı temiz
yiyecekleri Tevrat’ta onlara haram kıldı. Nitekim Nisâ sûresinin 160.
âyetinde “Yahudilerin zulmü sebebiyle kendilerine daha önce helâl kılın-
mış bulunan temiz şeyleri onlara haram kıldık” buyurulmaktadır (Reşîd
Rızâ, IV, 3).

632