Page 549 - Kuran Yolu Meal bildinmi bildinmi.com
P. 549
3 / ÂL-İ İMRÂN SÛRESİ · 35 – 37
veler gördüğü yönündeki rivayetleri dikkate alan müfessirler bunu Hz.
Meryem açısından bir keramet olarak değerlendirmişler ve âyeti de
kerametin hak olduğuna delil saymışlardır. Âyette olağan üstü bir duru-
ma işaret bulunduğunu kabul etmekle beraber, bunu Hz. Zekeriyyâ’ya
veya Hz. Îsâ’ya nisbetle bir mûcize şeklinde açıklamaya çalışan bilginler
de mevcuttur. Buna karşılık, bu ifade akışında olağan üstü bir hale değin-
me anlamı bulunmadığı, yüce Allah’ın Meryem’e kendini zühd ve ibadete
vermiş kişilere ikramda bulunmak isteyen müminler vasıtasıyla rızık lut-
fettiği, Zekeriyyâ’nın da bunun tasvip etmeyeceği bir yoldan gelip gelme-
diğini anlamak maksadıyla “Ey Meryem! Bu sana nereden geliyor” diye
sorduğu kanaatini taşıyan müfessirler de vardır (bk. Râzî, VIII, 30-31).
M. Reşîd Rızâ, Kur’an’da ve hadislerde açıklanmayan, tarihen de sabit
olmayan bilgilerden hareketle Kur’an’a anlam verilmemesi gerektiğini,
Hz. Zekeriyyâ’nın sorusunun o sıralarda kıtlık bulunmasıyla açıklana-
bileceğini, dolayısıyla hârikulâde bir durumdan söz edilmediğini savu-
nur. Daha sonra, bu olayın burada zikredilmesinin gerçek sebebi üzerin-
de durulması ve bundan sonuçlar çıkarılması gerektiğini hatırlatır. Bu
açıdan bakıldığında görülür ki, tevhid (Allah’tan başka tanrı olmadığı)
inancını pekiştirmeyi hedefleyen sûrenin bu bölümünde peygamberle-
rin seçimi ve dinlerin tekâmülü konusunun da Allah’ın mutlak iradesine
bağlı olduğuna dikkat çekilmekte ve alışılagelmişin aksine bir yöntem-
le bir kız çocuğunun mâbed hizmetine adanıp kabul edildiği, bu şekilde
onun büyük bir peygambere anne olmaya hazırlandığı canlı bir biçim-
de ortaya konmakta ve böylece peygamberliği sırf kendi ırklarına özgü
saydığı için Hz. Muhammed’in peygamberliğini kabul etmeyen yahu-
dilerle bir “beşer” olduğu için onu peygamber kabul etmek istemeyen
müşriklere reddiyede bulunulmaktadır (III, 293-295). İbn Âşûr, mâbed
hizmetine kadınların kabul edilmemesi âdetinin dışına çıkılmasını ve
ilâhî bildirimle Meryem’in Hz. Zekeriyyâ’nın himayesine verilmesini,
Tevrat’taki birçok hükmü değiştirecek bir peygamberin geleceğine işaret
olarak değerlendirir (III, 235).
Âyetin sonundaki cümleyi Meryem’in konuşmasının devamı olarak
veya Allah’ın sözü olarak anlamak mümkündür (Zemahşerî, I, 187; Râzî,
VIII, 32).
551

