Page 526 - Kuran Yolu Meal bildinmi bildinmi.com
P. 526
3 / ÂL-İ İMRÂN SÛRESİ · 21 – 22
nun ve değerlendirme kurumlarının oluşmasının altında adalet arayışı-
nın ve gücü elinde tutanların keyfî, ön yargıya dayalı hak ihlâllerine karşı
tavır koyma iradesinin bulunduğu dikkate alınırsa, âyet-i kerîmenin bu
tür çabalara övgüde bulunduğunu söylemek mümkündür. Zira Kur’an-ı
Kerîm’in bu tasvirine göre, adaleti aramak yerine, güç kullanmakla
inkârcılık (küfür) arasında sıkı bir bağ vardır. Esasen âyet-i kerîmede
geçen “kefere” fiili de sözlükte “perdelemek, örtmek, gizlemek, yalan-
lamak” anlamlarına gelmektedir. Öte yandan bazı hadislerde zulüm ve
baskı ortamlarında hakikatleri savunabilenler, peygamberler makamını
izleyen mertebede gösterilmiştir.
Âyette peygamberleri öldürme fiili için “haksız yere” kaydının konmuş
olması tefsirlerde genellikle şu iki şekilde açıklanır: a) Peygamberlerin
öldürülmesi zaten haksız yere işlenen bir fiildir; bu kaydın konması işle-
nen günahın ne büyük ve bu cinayetin ne kötü olduğunu vurgulamak için-
dir, b) onları öldürenlerin bu fiilleri haklı gerekçelere dayanarak ve ada-
leti gerçekleştirme uğruna işledikleri iddiasında bulunduklarına işaret
edilip bu asılsız iddiayı reddetmek amaçlanmış olabilir. Âyetin bütünüyle
ilgili olarak yukarıda yapılan açıklamalar ışığında, bu kaydın itham edi-
len tarafı dinlemeden, konuya ilişkin delilleri incelemeden ve tarafsız bir
yargı kararına bağlı olmaksızın “hakk”ın yerine “güc”ün ikāme edildiğine
dikkat çekmek üzere konduğu söylenebilir (kıst kelimesi için bk. 18. âye-
tin tefsiri).
Sözlükte tebşîr kelimesi “müjdelemek, sevindirici bir haber vermek”tir.
Fakat burada sözlük anlamının zıddı yönünde kullanılmıştır. Kur’an-ı
Kerîm’de iman sahibi olup iyi işler yapanlar için bu fiille birlikte hep
güzel nimetler ve ödüllerden söz edilirken, inkârcıların çarptırılacağı
elem verici azabın müjde ifade eden fiil ile bildirilmesi, bunca cinayet
ve haksızlıktan sonra kendilerine verilebilecek müjdenin ancak bu kadar
olacağını ima eden bir istiare türü, edebî bir üslûptur.
22. “Dünyada da âhirette de emekleri boşa gitmiştir” ifadesinde geçen
“habita” fiili, “bir çabadan beklenen yararlı sonuçların yok olup gitme-
si” anlamı taşır. Arap dilinde devenin aşırı miktarda yemesi sebebiyle
karnının şişip ölmesini ifade eden bu kelimenin âyette sözü edilen insan
528

